Dayanıklı Fikirler Blogu Yazılar

Kıble Nasıl Bulunur Güneş? İstanbul’un yoğun günlerinden birinde, güneşin batışını izlerken birden aklıma takıldı: “Kıble nasıl bulunur güneş?” Çocukluğumda, camideki namazlar sırasında, imamın kıble yönünü gösterdiği yönü hatırlıyorum. Kıble, bir Müslümanın Mekke’ye doğru yönelerek dua ettiği yön. Ama ya güneşi göz önüne aldığımızda kıbleyi bulmak? Hani o basit bir harita ya da pusula kullanarak çok daha net bulabileceğimiz bir şey gibi düşünülse de, bazen işler daha karışık olabiliyor. Kıbleyi bulmak, güneşin hareketlerine bağlı olarak oldukça pratik bir hale gelebilir. Gelin, bu soruyu biraz daha derinlemesine inceleyelim. Kıble: Bir Yön, Bir Anlam Kıble, aslında yalnızca bir yön değil. Birçok insan için,…

Firma Sahibi Kartvizite Ne Yazmalı? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Açısından Bir Bakış Bugün İstanbul’un en kalabalık semtlerinden birindeyim. Sabah işe giderken, bir kafede bir adamı gözlüyorum. Ceketinin cebinde kartviziti var. Kartvizite bakınca, yazan sadece ad ve soyad, unvan ve telefon numarası değil. Hangi sektörde çalıştığına dair birkaç kelime, belki de bazı iletişim bilgileri… Ama gözümde bir boşluk oluşuyor. Bu kartvizit, sanki sadece iş dünyasıyla sınırlıymış gibi duruyor. Peki ya kartvizite yazılması gereken diğer şeyler? Özellikle toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet gibi kavramlar? Firmalar ve girişimciler bu kavramları kartvizitlerinde nasıl yansıtabilir? Kartvizit, Bir Kimlik ve Mesaj Aracı Kartvizitler,…

Tularemi Zoonotik Mi? Bir Psikolojik Mercekten Yaklaşım Bir psikolog olarak insan davranışlarını incelemek, zihinsel süreçlerimizi, hislerimizi ve toplumsal etkileşimlerimizi çözümlemek sürekli ilgimi çeker. Ancak bazı konular, doğrudan beynimize ve ruhumuza dair değil de, dış dünyamızla olan ilişkimize dair soruları gündeme getiriyor. Tularemi, bu türden bir konu. Zoonotik mi? İnsanlar, doğayla kurdukları bu hassas ilişkide ne kadar kontrol sahibidir? Bu hastalığın psikolojik boyutları nedir? Bu yazıda, Tularemi’nin zoonotik olup olmadığını incelemenin ötesine geçerek, bu soruyu psikolojik bir mercekten de ele alacağız. Bir İnsan Davranışının Doğaya Etkisi: Tularemi ve Zoonozlar Tularemi, Francisella tularensis bakterisinin neden olduğu, sıklıkla hayvanlardan insanlara bulaşan ve çoğunlukla…

Civcivler ve Toplumsal Düzen: Işığın Gücü ve İktidarın Geceyi Aydınlatması Sadece bir civcivle ilgili basit bir soru sormak, toplumsal düzen, güç ilişkileri ve devletin kontrol mekanizmalarına dair derin bir sorgulama başlatabilir. “Civcivler kaç gün ışıkta durmalı?” sorusu, yalnızca biyolojik bir merak değil, aynı zamanda insanın toplumsal yaşamındaki daha büyük bir soruya işaret eder: Toplumlar nasıl organize olur? Hangi güçler düzeni oluşturur ve ne kadar ışık (açıklık, şeffaflık, bilgi) gereklidir? Bu yazı, günümüz siyasal ve toplumsal meselelerine dair provokatif bir giriş yaparak, iktidar, kurumlar, ideolojiler, yurttaşlık ve demokrasi kavramları etrafında dönecek. Işığın Sosyolojik ve Siyasal Anlamı: Toplumsal Denetim ve Meşruiyet Bir…

Uçuğa Kantaron Yağı Sürülür Mü? Kayseri’nin o soğuk kış günlerinden birinde, yüzümde beliren uçuğu fark ettiğimde içimde bir huzursuzluk vardı. O an, kafamda hemen her türlü düşünce dans etmeye başlamıştı: Bu kez nasıl geçireceğim? Ne kadar sürecek? Herkese göstermek zorunda mıyım? Her zamanki gibi, bu küçük ama can sıkıcı sorunun altında kalmamak için çözüm arayışına girmiştim. Uçuğun tam da en acılı anında, aklıma gelen tek şey ise yıllardır tavsiye edilen o eski yöntem: Kantaron yağı. Uçuk ve O Anki Hislerim Çocukluğumdan beri uçuğa karşı hep bir korkum vardı. İlk kez ilkokulda, arkadaşımın uçuğunu gördüğümde ne kadar tedirgin olduğumu hatırlıyorum. O…

Mobil Bankacılık Nasıl Çalışır? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Perspektifinden Bir Bakış İstanbul’un hareketli sokaklarında, sabahları metrobüste yer bulamadan güne başlamak ya da akşamları işe dönerken trafikte kaybolmak, bazen fark etmeden bizi bir şeyleri sorgulamaktan alıkoyuyor. Ama aslında bu karmaşanın içinde, mobil bankacılığın ne kadar önemli bir rol oynadığını birçoğumuz tam anlamıyla fark etmiyoruz. Her gün cep telefonumuzda gördüğümüz, işlemlerimizi hızlıca gerçekleştirdiğimiz mobil bankacılık, sadece finansal kolaylık sağlamakla kalmıyor, aynı zamanda toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet gibi kavramlar üzerinde de etkiler yaratıyor. Peki, mobil bankacılık nasıl çalışır? Hadi, bu soruyu biraz daha derinlemesine inceleyelim ve farklı toplumsal grupların…

Arşiv Departmanı Ne İş Yapar? Geçmişin İzinden Bugüne Tarihçi Gözüyle: Geçmişi Anlamak, Geleceği Şekillendirir Tarihi incelerken, her bir kaydın ne kadar önemli olduğunu fark ediyorum. Geçmiş, yalnızca yaşanmış olaylardan ibaret değildir; o, içinde kaybolmuş anlamlar, kişisel hikayeler ve toplumsal dönüşümlerin izlerini taşır. Bir tarihçi olarak, geçmişin detaylarına baktıkça, bu kayıtlara duyduğum hayranlık daha da artar. Ancak, bir kaydın değeri yalnızca onun bulunduğu zamana ait olmasıyla sınırlı değildir; o kaydı bulmak, düzenlemek ve korumak da oldukça önemlidir. İşte bu noktada devreye, arşiv departmanlarının rolü girer. Arşiv departmanları, geçmişin izlerini saklamak ve geleceğe taşımak için en önemli yapıları oluşturur. Birçok kişi, arşiv…

Küpün Hangi Yüzleri Birbirine Eşittir? Hayatın Perspektifinden Bir Bakış Kayseri’nin o sıcak yaz akşamlarından birinde, sokak lambalarının altında yürürken kafamda bir sürü soru vardı. Bazen hayatın soruları, bir matematik problemi gibi karşımıza çıkıyor. Düşüncelerim yoğun, ruhum biraz bunalmıştı. Tam o anda, birden aklıma küp geldi. Küpün hangi yüzleri birbirine eşittir diye düşündüm. Biraz garip, değil mi? Ama düşündükçe, aslında ne kadar derin bir soru olduğunu fark ettim. Küp gibi basit görünen bir şeyin bile içinde derin anlamlar barındırabileceğini… Bir süre önce, hayatımda yaşadığım bazı değişimler de küpün yüzleri gibi birbirine paralel gibiydi; biri diğerine ne kadar benziyor, gerçekten kimse fark…

Fazilet Kökü Nedir? Evet, bir sabah uyanıp, “Bugün Fazilet kökü hakkında bir şeyler yazmalıyım!” dediyseniz, doğru yerdesiniz. Evet, ciddiyim. Fazilet kökü nedir diye düşünmek, ilk başta size biraz absürt gelebilir ama aslında içinde çok daha fazlası var. İzmir’de yaşamaktan, etrafımda sürekli espri yapan insanlardan bunalmaktan falan, öyle bir hal almışım ki, bazen bildiğim her şeyin köklerine inmeyi düşünüyorum. Bugün de kökleri arama günü! Fazilet kökü ne demek, bu ne işe yarar, kim bulmuş, neden var… Gelin, hep beraber keşfe çıkalım. Fazilet Kökü: Herkesin Merak Ettiği Bitki Fazilet kökü dediğimizde aklınıza ne geliyor? Hani, bazı bitkiler vardır ya, ismi çok ilginçtir…

Alak Suresi Kaçıncı Suredir? Toplumsal Yapılar ve Bireylerin Etkileşimi Üzerine Bir Sosyolojik Analiz Toplumsal yapılar, bireylerin davranışlarını, inançlarını ve ilişkilerini şekillendiren güçlerdir. Bir toplumun normları, değerleri ve kültürel pratikleri, bireylerin nasıl düşünmesi, davranması ve birbirleriyle etkileşimde bulunması gerektiğini belirler. Bu yazı, toplumsal yapıları ve bireylerin etkileşimini anlamaya çalışan bir araştırmacının bakış açısıyla, toplumun farklı katmanları arasındaki ilişkilere odaklanacak. Alak suresi, toplumsal normlar, cinsiyet rolleri ve kültürel pratikler açısından anlamlı bir örnek sunmaktadır. Bu sureyi, toplumsal yapılar ve bireylerin günlük yaşamdaki etkileri çerçevesinde inceleyeceğiz. Alak Suresi ve Toplumsal Yapılar Alak suresi, Kuran’da 96. sırada yer alan ilk vahiy olarak bilinir. Bu…